Yöntem Finans Blog

TC Merkez Bankası Faiz Kararı Merkez Bankası, para politikasını belirlerken en önemli aracı faiz oranlarıdır. Faiz oranları, ekonomideki fiyat istikrarını, büyümeyi, istihdamı ve döviz kurlarını etkileyen bir faktördür. Merkez Bankası, faiz oranlarını artırarak veya azaltarak ekonomiyi soğutabilir veya ısıtabilir.   ✅    Bankalar Arası Para Piyasası    ➤ Merkez Bankası faiz oranlarını artırdığında, piyasada para arzı azalır ve para talebi artar. Bu durumda, bankalar kredi vermekte zorlanır ve kredi faizleri yükselir. Kredi faizlerinin yükselmesi, tüketici ve yatırımcıların borçlanma maliyetini artırır ve harcama eğilimini azaltır. Harcama eğiliminin azalması, ekonomik aktiviteyi yavaşlatır ve enflasyonu düşürür. Merkez Bankası faiz oranlarını artırdığında, aynı zamanda Türk Lirası'nın değerini de artırır. Türk Lirası'nın değer kazanması, ithalatı ucuzlatır ve ihracatı pahalılaştırır. Bu durumda, cari açık azalır ve dış ticaret dengesi iyileşir. Ayrıca, Türk L...

Dalgalı Kur Sistemi Dalgalı kur sistemi, bir ülkenin para biriminin diğer ülkelerin para birimleri karşısındaki değerinin piyasa arz ve taleb ine göre belirlendiği bir sistemdir. Bu sistemde, merkez bankası kurun belirli bir aralıkta kalması için müdahale edebilir, ancak bu müdahaleler sık ve büyük olmaz. Dalgalı kur sistemi, sabit kur sisteminin aksine, ülkelerin diş ticaret ve finansal akımlara daha esnek bir şekilde uyum sağlamasına olanak tanır. Dalgalı kur sisteminin avantajları ve dezavantajları vardır. ✅    Fakirliğin Formülü Nedir?    ➤ Dalgalı kur sisteminin avantajları şunlardır: Ülkeler kendi para politikalarını belirleyebilirler. Merkez bankası faiz oranlarını, enflasyonu ve büyümeyi kontrol etmek için ayarlayabilir. Bu sayede, ülke içindeki ekonomik koşullara göre daha uygun bir para politikası izlenebilir. Ülkeler dış ekonomik şoklara daha iyi uyum sağlayabilirler. Dış ticaret dengesi bozulursa veya sermaye akımları tersine dönerse, kurun değişmesi...

Ekonomik Gösterge Ekonomik gösterge, bir ülkenin ekonomik durumunu ölçmek için kullanılan istatistiksel bir veridir. Ekonomik göstergeler, ekonominin geçmişteki, mevcut veya gelecekteki performansını yansıtır. Ekonomik göstergeler, makroekonomik veya mikroekonomik olabilir. Makroekonomik göstergeler, genel ekonomik aktiviteyi, büyümeyi, enflasyonu, işsizliği, dış ticareti, kamu borcunu vb. gösterir. Mikroekonomik göstergeler ise belirli bir sektörü, endüstriyi, şirketi veya tüketiciyi ilgilendiren verilerdir. Örneğin, perakende satışlar, sanayi üretimi, borsa endeksleri, tüketici güveni vb. mikroekonomik göstergelerdir. ✅    Ekonometri Nedir?    ➤ Ekonomik göstergelerin önemi, ekonomik kararlar almak için gerekli bilgileri sağlamalarıdır. Ekonomik göstergeler, hem kamu hem de özel sektördeki politika yapıcılar, yatırımcılar, işletmeler ve tüketiciler için faydalıdır. Ekonomik göstergeler sayesinde, ekonominin mevcut durumu ve gelecekteki eğilimleri hakkında bir fik...

Bileşik Getiri Bileşik faiz getirisi, faiz gelirinin de faiz kazandırması anlamına gelir. Bileşik faiz hesaplamasında, her dönem sonunda elde edilen faiz tutarı anaparaya eklenir ve yeni dönemde bu tutar üzerinden faiz hesaplanır. Böylece anapara ve faiz geliri sürekli artar. Bileşik faiz getirisi, uzun vadeli yatırımlarda daha fazla kazanç sağlar. ✅   Swap Nedir?   ➤ Bileşik faiz getiri, bir yatırımın belirli bir süre boyunca kazandırdığı faizin, yatırıma eklenerek yeni bir faiz hesaplanmasıdır. Bileşik faiz getiri, yatırımcıya daha yüksek bir kazanç sağlar çünkü faiz üzerine faiz işletilir. Bileşik faiz getiri hesaplamak için şu formül kullanılır: Bileşik Faiz Getiri = Anapara x (1 + Faiz Oranı) ^ Süre Örneğin, 10.000 TL'lik bir yatırımın yıllık %10 faiz oranıyla 3 yıl boyunca bileşik faiz getirisi şöyle hesaplanır: Bileşik Faiz Getiri = 10.000 x (1 + 0,10) ^ 3 Bileşik Faiz Getiri = 10.000 x 1,10 ^ 3 Bileşik Faiz Getiri = 10.000 x 1,331 Bileşik Faiz Getiri = 13.310 TL Bu...

Temettü Temettü, bir şirketin yıllık faaliyeti süresince elde ettiği net dönem kârı üzerinden (yasal karşılıklar çıkarıldıktan sonraki dağıtılabilir kâr) şirket ortaklarının pay alma hakkıdır. Bir şirket kurmanın ya da şirkete ortak olmanın en önemli gerekçesi kâr elde etmektir. Hiç kimse zarar etmek niyetiyle parasını riske atmak istemeyecektir. Temelde kâr etme amacıyla kurulan her şirketin ödenmiş bir sermayesi vardır. Kabaca sermayenin tamamı bir kişiye aitse şahıs şirketi, birden fazla kişiye aitse ortaklık olarak tanımlanabilir. Bu minvalde bir şirketin hisse senedini almak, o şirketin sermayesinden paya sahip olmak yani şirketin ortağı olmak anlamına gelir. Şirketlerin elde ettiği kâr şirket sahibine/ortaklara ait olduğundan; ortakların bu kârdan, şirket sermayesindeki payları oranında yararlanma hakkı vardır. İşte bir ortağın bu şekilde şirketin toplam kârından payına düşen kısmına temettü adı verilir. ✅  Swift Nedir?   ➤ Temettü nasıl hesaplanır? Temettü hesaplama...

Refinansman Yeniden finansman; mevcut borç yükümlülüğünüzü, farklı bir vade ve faiz oranı ile başka bir borç yükümlülüğü ile değiştirme işlemidir. Bu işlem, daha uygun faiz oranlarına sahip bir kredi kullanarak mevcut kredinizi kapatmanız ve uygun faiz oranına sahip yeni bir krediye borçlanmanız anlamına gelir. ✅   Hesaplama Araçları   ➤ Refinansman, kullanıcının daha avantajlı bir kredi planı oluşturmak için mevcut kredinin yeni bir kredi ile kapatılması durumunu ifade eder. Yeni kredi, mevcut kredinin yerine geçerek faiz oranı, faiz türü, vade sayısı ve gerekiyorsa para birimi gibi koşullarda değişiklik yapılabilir. Bu sayede yatırımcı, daha avantajlı bir krediyle, başka bir bankanın sunduğu faizlerden daha iyi şartlarda krediyi değiştirebilir. Refinansmana gitmek için, banka hizmetlerinden memnun olunmaması, kredi şartlarının dezavantajlı hale gelmesi veya yatırımların tek bir bankada tutulmak istenmesi gibi pek çok neden bulunabilir. Ancak, refinansman ile birlikte ...

Tahvil İhracı Tahvil; bir yatırımcının devlet veya kurumsal işletmelerin finansman ihtiyacını karşılamak amacıyla onlara belirli bir süre değişken ya da sabit bir faiz oranı ile borç verdiği ve vade sonunda faiz getirisi elde ettiği bir yatırım biçimidir. Vadesi 1 yıldan fazla olan tahvil, yazılı bir senettir. Tahvil sahibi olan yatırımcı, tahvil ihraççısının alacaklısı konumundadır. ✅   Alternatif Finansman Araçları   ➤ Tahviller, devletin veya anonim ortaklıkların en az 1 yıl ve daha uzun vadeyle, ödünç para bulmak amacıyla çıkardıkları borç senetleridir. Anonim şirketler tarafından 1 yıldan uzun vadeli olarak ihraç edilen borçlanma senetleri “özel sektör tahvili” olarak adlandırılmaktadır. Vadeleri en az 1 yıl olmak koşulu ile serbestçe belirlenebilir ve sabit ya da değişken faizli olarak ihraç edilebilirler. Genellikle bir veya birkaç aracı kuruluştan oluşan bir konsorsiyum aracılığıyla satışa sunulurlar. Tahvil sahibinin bir şirkete kullandırdığı sermaye, yabancı serma...

Dolarizasyon Dolarizasyon, bir ülkenin yerel para biriminin yerine ABD dolarının kullanılması veya tercih edilmesi anlamına gelir. Dolarizasyon, genellikle yerel para biriminin değer kaybetmesi, enflasyonun yükselmesi veya ekonomik istikrarsızlık nedeniyle ortaya çıkar. Dolarizasyonun avantajları arasında döviz kuru riskinin azalması, faiz oranlarının düşmesi ve yabancı yatırımların artması sayılabilir. Dezavantajları arasında ise para politikası esnekliğinin kaybolması, döviz rezervlerinin azalması ve ulusal egemenliğin zayıflaması sayılabilir. ✅   Hiperenflasyon Nedir?  ➤ Dolarizasyon Nedenleri Nelerdir? Dolarizasyon, bir ülkenin ekonomik istikrarsızlık ve enflasyon nedeniyle ulusal parasını yabancı para birimleriyle değiştirmesi veya yabancı para birimlerini finansal varlık olarak tutması durumudur. Dolarizasyonun nedenleri arasında şunlar sayılabilir: Makroekonomik istikrarsızlık: Ekonomik büyüme, bütçe açığı, cari açık, borçlanma gibi makroekonomik göstergelerdeki dalg...

Hiperenflasyon Hiperenflasyon, bir ülkedeki tüm mal ve hizmetlere ait fiyatların belirli bir dönem süresince kontrolsüz bir şekilde yükseldiği durumları tanımlamak için kullanılan bir ekonomi kavramıdır. Farklı bir deyişle, hiperenflasyon oldukça hızlı ve çok daha kontrolsüz bir enflasyondur . Bir ülkenin parasına duyulan güvenin tamamen yok olmasına sebep olur. Böylece insanları fiziksel varlıklar, altın ve yabancı paralar gibi daha iyi saklama değeri olan varlık arayışlarına teşvik eder. ✅   Deflasyon Nedir?  ➤ Genel olarak, bir ülkede enflasyon oranın ayda yüzde 100 veya daha fazla yükselişe geçtiği durumlar hiperenflasyon olarak ifade edilmektedir. Bununla birlikte farklı ekonomistlere göre enflasyon oranın ayda yüzde 50 ya da 200’den daha fazla yükseldiği durumlar da hiperenflasyon olarak tanımlanabilmektedir. Örneğin, dünyaca ünlü Amerikalı bir ekonomi profesörü olan Phillip Cagan, “Hiperenflasyonun Parasal Dinamikleri” adlı kitabında yer verdiği ve incelediği hiperenf...

Slumpflasyon Slumpflasyon, ekonomik durgunluk ve enflasyonun bir arada yaşandığı bir durumu ifade eder. Bu durumda, ekonomi küçülürken fiyatlar artar ve işsizlik yükselir. Slumpflasyon, ekonomik krizlerin en zor ve en kötüsü olarak kabul edilir. Çünkü slumpflasyonla mücadele etmek için hem enflasyonu düşürmek hem de ekonomiyi canlandırmak gereklidir. Ancak bu iki hedef, birbirine ters düşen politikalar gerektirir. Bu nedenle, slumpflasyonu önlemek veya çözmek için çok dikkatli ve kapsamlı bir ekonomik planlama yapmak gerekir. ✅   Stagflasyon Nedir?  ➤ Slumpflasyon, ekonomide hem durgunluk hem de enflasyonun bir arada yaşandığı bir durumu ifade eder. Bu terim, 1970'lerde İngiltere'de yaşanan ekonomik kriz sırasında ortaya çıkmıştır. Slumpflasyonun nedenleri arasında aşırı talep, maliye politikası, döviz kuru politikası, yapısal sorunlar ve dış şoklar sayılabilir. Slumpflasyonun sonuçları ise yüksek işsizlik, düşük büyüme, yüksek faiz oranları ve gelir dağılımında bozulma olara...

Stagflasyon Stagflasyon nedir? Ne anlama geliyor?   Stagflasyon, İngilizce 'Stagnation' yani durgunluk/daralma ve 'Inflation' yani enflasyon kelimelerinden türetilmiş bir ekonomik terimdir. Ekonomik hayatta hem durgunluk hem de enflasyon yaşandığı dönemlerde bu iki olgunun birbirini tetiklediğini ve büyüttüğünü anlatmakta kullanılır. Merkez Bankası sözlüğünde stagflasyon terimi için “Bir ekonomide üretimin düştüğü veya en azından artmadığı bir ortamda enflasyon yükseldiği zaman meydana gelen durumu ifade etmektedir” tanımı yer alıyor. ✅   Deflasyon Nedir?  ➤ Ekonomideki durgunluğun enflasyonla birleşmesi “stagflasyon” olarak adlandırılır. Yakın olmakla birlikte, kavramsal açıdan farklılıklar gösterdiği terimlerden ayırt etmek bağlamında; “stagnasyon”, stagflasyondan farklı olarak ekonominin ortalamadan düşük bir hızda büyümesi veya büyümemesi durumuyken, “ slumpflasyonun “ stagflasyondan farkı “ekonomi küçülürken enflasyonun yüksek seyretmesi”dir. Stagflasyon, modern...

Döviz Kurları Enflasyon  ve Faiz Arasındaki İlişki Döviz kurları , bir ülkenin para biriminin başka bir ülkenin para birimine göre değeridir. Döviz kurları , arz ve talep, ekonomik performans, siyasi istikrar, dış ticaret dengesi gibi faktörlere bağlı olarak değişir. Döviz kurlarındaki değişimler, bir ülkenin enflasyon ve faiz oranlarını da etkiler. ✅    Ekonomik Bütünleşme Nedir?    ➤ Enflasyon , genel fiyat seviyesindeki sürekli artıştır. Enflasyonun yüksek olması, paranın satın alma gücünü azaltır ve reel geliri düşürür. Enflasyonun nedenleri arasında talep fazlası, maliye politikası, para politikası, üretim maliyetleri, dış şoklar gibi faktörler sayılabilir. Faiz oranı, borç verenin borç alanın ödediği ekstra para miktarıdır. Faiz oranı, paranın zaman değerini yansıtır. Faiz oranı yüksek olduğunda, tasarruf yapmak daha cazip hale gelir ve yatırım harcamaları azalır. Faiz oranı düşük olduğunda ise, borçlanmak daha ucuz hale gelir ve yatırım harcamaları artar....

Optimal Sermaye Yapısı Optimal sermaye yapısı, risk ve getiri oranları arasında denge kuran, sermaye maliyetini en aza indirgemeye çalışan bu şekilde işletmenin hisse senetlerinin piyasa fiyatını maksimize eden sermaye yapısı olarak tanımlanır....  Sermaye yapısı politikası risk ve getiri arasındaki ilişkiye dayanır. ✅  Yatırım Fonları Nedir?  ➤ İşletme yöneticileri fon gereksinimlerinin ne kadarını borçla, ne kadarını öz kaynaklarla karşılamaları gerektiği finans teorisinde ele alınan önemli konulardan bir tanesidir. Başka bir ifade ile   Borç ➗ Özkaynak   oranı ne olmalıdır ki optimal olsun. Optimal sermaye yapısı işletmenin toplam piyasa değerinin en büyük ve ortalama sermaye maliyetinin en düşük olduğu bileşimdir. Optimal sermaye yapısında işletmenin pay senetlerinin (hisse senedi) piyasa fiyatı maksimum olur. Finans teorisine göre her işletme optimal sermaye yapısını araştırmalıdır. İşletmeler bu yapıya ulaşıncaya kadar borçla fin...

Kredinin Zaman Değeri Kredinin zaman değeri, kredinin verildiği tarihten itibaren ödenmesi gereken faiz oranını ifade eder. Kredinin zaman değeri, kredi verenin krediye yatırdığı paranın alternatif maliyetini yansıtır. Alternatif maliyet, kredi verenin krediye yatırdığı paranın başka bir yatırım aracında elde edebileceği getiridir. ✅  Bilanço Nedir?   ➤ Kredinin zaman değeri, kredi verenin risk algısına ve piyasa koşullarına bağlı olarak değişebilir. Kredi verenin risk algısı arttıkça, kredinin zaman değeri de artar. Çünkü kredi veren, krediye yatırdığı paranın geri dönüşünü garanti altına almak ister. Piyasa koşulları ise arz ve talep dengesine göre kredinin zaman değerini etkiler. Arz fazlalığı olduğunda, kredinin zaman değeri düşer. Talep fazlalığı olduğunda ise, kredinin zaman değeri yükselir. Kredinin zaman değerini hesaplamak için kullanılan temel formül şöyledir: Kredinin Zaman Değeri = Anapara x (1 + Faiz Oranı) ^ Süre Bu formül ile kredinin verildiği tarihten itiba...

Pip Percentage in Points (pip) uluslararası döviz ve bazı finans piyasalarında kullanılan değer değişim ölçütüdür. Türkçede "görülecek yüzde" anlamına gelir. Uluslararası para piyasalarındaki paritelerde gerçekleşen değişimin birimi olarak kullanılır. ✅   Temel Analiz Nedir?  ➤ Forex piyasalarında pip, en küçük fiyat adımı olarak geçmektedir. Tam açılımı ise point in percentage’dir. Paritelerin çoğunda 1 pip ilgili döviz çiftinin fiyatının on binde biri kadardır. Pip kavramı, forex piyasalarındaki kar/zarar hesaplamalarında veya spread hesaplamalarında sıkça kullanılmaktadır. Pip kavramı forex işlemlerinde tick olarak da ifade edilmektedir. Tick verilen fiyatın en son basamağı olarak da geçmektedir. Forex piyasasında yatırım yaparken maliyet açısından tek dikkate alınması gereken ve işlem maliyetini oluşturan kavram “spread oranı” dır. Spread oranı, yatırım yaparken ticareti yapılacak olan , emtia yada endeksin alış ve satış fiyatı arasındaki farkı belirtir. Spread o...

Valör Valör, bir işlemin gerçekleştiği tarih ile işlemin sonuçlandığı tarih arasındaki süreye verilen isimdir. Valör, bankacılık işlemlerinde önemli bir rol oynar. Örneğin, bir hesaba para yatırdığınızda, paranın hesabınıza geçmesi için belirli bir valör süresi vardır. Bu süre, işlem türüne, bankanın çalışma saatlerine ve tatil günlerine göre değişebilir. Valör süresi içinde hesabınızdaki para kullanılamaz veya faiz getirmez. Valör süresi bittiğinde ise para hesabınızda görünür ve faiz işlemeye başlar. Valör kelimesi, Fransızca kökenli bir terimdir ve "değer" anlamına gelir. Bu terim, finansal işlemlerde kullanılır ve bir işlemin gerçekleştiği veya gerçekleşeceği tarihi belirtir. Örneğin, bir çekin valör tarihi, çekin bankaya ibraz edildiği veya hesaba yatırıldığı tarihtir. Valör kelimesinin İngilizce karşılığı "value date"dir ve aynı anlama gelir. Valör, değer kazanma veya işleme alma sürecine işaret eder. ✅  Altın Rezervi Nedir?   ➤ Valör Tarihi Nedir? Valör t...

Altın Rezervi Altın rezervi, bir ülkenin veya merkez bankasının bir değer deposu ve para birimini destekleme aracı olarak elinde tuttuğu bir altın stokunu ifade eder. Tipik olarak, bir altın rezervi külçe altın veya madeni para şeklinde tutulur ve merkez bankası kasaları gibi güvenli depolama tesislerinde tutulur. Altın rezervleri, bir ülkenin para biriminin değerine ilişkin bir güven ölçüsü sağladıkları için, genellikle bir ülkenin ekonomik gücünün ve istikrarının temel bir göstergesi olarak görülür. Merkez bankaları, ekonomik belirsizlik zamanlarında para birimlerinin değerini desteklemek veya finansal kriz zamanlarında ekonomilerini istikrara kavuşturmak için altın rezervlerini kullanabilirler. Altın, finansal bir rezerv görevi görmenin yanı sıra kuyumculuk, endüstriyel ve teknolojik uygulamalar ve enflasyon ve diğer ekonomik risklere karşı bir koruma olarak da kullanılır. Bu nedenle, altın rezervleri bir ülkenin genel ekonomik stratejisinin önemli bir bileşeni olabilir. ✅ ...

LIBOR Libor (London Interbank Offered Rate), Londra bankalararası para piyasasında likiditesi yüksek bankaların birbirlerine Amerikan doları, euro, İngiliz sterlini, Japon yeni ve İsviçre frangı gibi temel para birimleri üzerinden borç verme işlemlerinde uyguladıkları faiz oranıdır. Libor, piyasalar tarafından **gösterge faizi** olarak kullanılır ve birçok finansal ürünün fiyatlandırılmasında etkilidir. ✅   FED Nedir?   ➤ Libor, Londra saati ile 11.00'de sabitlenir ve her gün Thomson Reuters tarafından yayınlanır. Libor'un belirlenmesinde, British Bankers Association (BBA) tarafından seçilen 16 bankanın verdiği teklifler kullanılır. Bu bankaların her biri, kendilerine borç vermek isteyen diğer bankalara uygulayacakları faiz oranlarını bildirirler. En yüksek ve en düşük %25'lik kısım atılır ve geri kalan %50'lik kısım ortalaması alınarak Libor hesaplanır. Libor'un farklı vadeleri vardır. Örneğin, bir günlük Libor (overnight Libor), bir haftalık Libor, bir aylık L...